Kiedy złożyć wniosek o paszport, żeby zdążyć przed wakacjami

Kiedy w ogóle potrzebujesz paszportu

Do krajów Unii Europejskiej i strefy Schengen wystarczy ważny dowód osobisty. Paszport jest potrzebny m.in. przy wyjazdach:

• do Wielkiej Brytanii (od kilku lat nie wjedziesz tam na dowód),
• do Stanów Zjednoczonych, Kanady, Tajlandii i większości krajów poza Europą,
• w części krajów spoza Unii, także popularnych wakacyjnie, zasady bywają różne (np. inne przy wycieczce zorganizowanej, inne przy wyjeździe na własną rękę), więc sprawdź aktualne informacje przed wyjazdem.

Aktualne wymagania wjazdowe dla każdego kraju publikuje Ministerstwo Spraw Zagranicznych w serwisie dla podróżujących na gov.pl.

Harmonogram: kiedy co zrobić

Pamiętaj, że wiele krajów wymaga, by paszport był ważny jeszcze przez kilka miesięcy po wjeździe lub wyjeździe, często 3 lub 6 miesięcy. Paszport, który traci ważność w sierpniu, może nie wystarczyć na lipcowy wyjazd. Linie lotnicze sprawdzają to przy odprawie.

Opłaty

Ulg jest więcej, na przykład dla rodzin z Kartą Dużej Rodziny i osób z orzeczeniem o niepełnosprawności. Przy składaniu wniosku pokazujesz dokument potwierdzający prawo do ulgi. Pełny wykaz znajdziesz w informacji o opłatach paszportowych na gov.pl albo na stronie urzędu wojewódzkiego.

Co zabrać do punktu paszportowego

1. Dowód osobisty albo dotychczasowy paszport.
2. Jedno kolorowe zdjęcie o wymiarach 35 x 45 mm, aktualne, na jasnym tle.
3. Potwierdzenie opłaty (w wielu punktach zapłacisz na miejscu kartą, ale sprawdź to wcześniej).
4. Dokument uprawniający do ulgi, jeśli z niej korzystasz.
5. Stary paszport, jeśli go masz, nawet nieważny.

Wniosek wypełniasz na miejscu. Od osób, które ukończyły 12 lat, pobiera się odciski palców, więc wniosku o paszport nie złożysz w całości przez internet.

Gdzie złożyć wniosek

Wniosek złożysz w dowolnym punkcie paszportowym w Polsce, niezależnie od miejsca zameldowania. Punkty działają przy urzędach wojewódzkich i w ich delegaturach, a w części województw także w innych lokalizacjach. W Poznaniu, podobnie jak w innych dużych miastach, w maju terminy znikają szybko, dlatego mniejszy punkt w innym mieście bywa sposobem na szybszą wizytę.

Większość punktów prowadzi internetowe zapisy na wizyty. Zajrzyj tam wcześnie rano, bo wtedy często pojawiają się zwolnione terminy.

Paszport dla dziecka

Wniosek składa rodzic w obecności dziecka. Potrzebna jest zgoda obojga rodziców. Jeśli drugi rodzic nie może przyjść, może wyrazić zgodę na piśmie z notarialnie poświadczonym podpisem albo w innym punkcie paszportowym. Przy braku zgody decyzję podejmuje sąd, a to trwa.

Paszport małego dziecka jest ważny krócej niż paszport dorosłego, zwykle 5 lat. Przy kilkuletnim dziecku sprawdź też, czy zdjęcie w paszporcie wciąż pozwala je rozpoznać. Straż graniczna potrafi mieć wątpliwości.

Plan awaryjny: paszport tymczasowy

Jeśli nie zdążysz ze zwykłym paszportem, możesz wystąpić o paszport tymczasowy. Wydaje się go w szczególnych sytuacjach, na przykład gdy wyjazd jest pilny, a zwykły paszport nie zostanie przygotowany w czasie, oraz przy konieczności leczenia za granicą. Bywa wydawany nawet w ciągu kilku dni, a czasem tego samego dnia.

Uwaga: paszport tymczasowy nie jest uznawany przez wszystkie kraje. Część państw wymaga przy nim wizy, a niektóre, w tym Stany Zjednoczone w ramach ruchu bezwizowego, nie przyjmą go jako zwykłego paszportu. Zanim na nim oprzesz plan wyjazdu, sprawdź wymagania kraju docelowego.

Nazwisko w bilecie, wizy i zgubiony paszport

• Bilet kupiony przed paszportem. Przy rezerwacji lotu podajesz dane paszportu dopiero przy odprawie, ale nazwisko w bilecie musi się zgadzać z dokumentem. Po ślubie i zmianie nazwiska to częsty problem.
• Wizy i zezwolenia elektroniczne. Paszport to nie wszystko. Do USA potrzebne jest elektroniczne zezwolenie ESTA, do Wielkiej Brytanii ETA, a do niektórych krajów wiza. Załatwiaj je dopiero po otrzymaniu nowego paszportu, bo są przypisane do jego numeru.
• Zgubienie paszportu. Zgłoś utratę od razu, paszport zostanie unieważniony. Za granicą pomoże konsulat.
• Przedłużanie ważności. Paszportu się nie przedłuża. Wydawany jest nowy.

Dowód osobisty też warto sprawdzić przed sezonem, bo przy wyjazdach po Unii to on jest Twoim dokumentem podróży. Szczegóły wymiany opisałam w odpowiedzi o wymianie dowodu osobistego.